Jakie zioła na refluks?

Refluks ma wiele przyczyn. Wielkim sprzymierzeńcem w walce o lepsze samopoczucie jest zmiana trybu życia. Warto włączyć w codzienny schemat sposoby naturalne – jakie zioła na refluks sprawdzą się w przypadku problemów żołądkowo-przełykowych? Jakie inne działania warto podjąć? Poznaj naturalne sposoby na łagodzenie refluksu.

Zioła na refluks, zgagę i niestrawności

W preparatach na refluks znajdziemy następujące zioła:
1. Płatki nagietka lekarskiego, bo działają osłonowo na żołądek (pomagają przy zapaleniu żołądka), łagodzą owrzodzenia i skurcz jelit. Substancje aktywne zawarte w płatkach nagietka mają zdolność regenerowania tkanek, wpływają korzystnie na błony śluzowe całego przewodu pokarmowego.
2. Ziele krwawnika pospolitego również posiada zdolności regeneracji błon śluzowych! Ponadto wykazuje szerokie działanie: przeciwskurczowe, kojące dla żołądka i jelit, przeciwbólowe, przeciwzapalne. Jest często stosowany przy niestrawnościach, krwawieniach z przewodu pokarmowego i owrzodzeniach żołądka i jelit. Usprawniając trawienie zapobiega bólom brzucha.
3. Ziele krwiściągu lekarskiego, ponieważ doskonale radzi sobie z ubytkami i podrażnieniami błon śluzowych w obrębie przewodu pokarmowego: ma działanie ściągające i przyspieszające proces gojenia się. Polecany przy wszelkich nieżytach układu pokarmowego. Jeśli problemy trawienne skutkują biegunką, krwiściąg lekarski pomoże i przy tym.
4. Korzeń lukrecji gładkiej – ułatwia trawienie, działa przeciwwrzodowo. Stosowany jest w celu regeneracji uszkodzonej błony śluzowej żołądkach i jelit (w skutek podrażnień czy nadżerek) oraz wyciszenia stanów zapalnych. Hamuje rozwój bakterii Helicobacter pylori odpowiedzialnej za tworzenie się wrzodów żołądkowych.
5. Kłącze imbiru lekarskiego to remedium na szeroko pojęte problemy z trawieniem, mdłościami (remedium na chorobę lokomocyjną!) i skurczami żołądka. Zwiększa produkcję śliny i soku żołądkowego, dzięki czemu usprawnia trawienie. Ponadto pomaga, gdy męczą wzdęcia albo ból brzucha.
Powyższe zioła to składniki mieszanki ziołowej Żołądek Zielarni Suwalskiej: Zioła na zgagę żołądek helicobacter 

Jakie zioła na refluks warto jeszcze wziąć pod uwagę?
Korzeń arcydzięgla stymuluje układ trawienny i działa rozkurczowo. Doskonały środek na zgagę, niestrawności i bóle brzucha. Arcydziegięl to roślina, która pomaga w produkcji enzymów trawiennych - niezbędnych w prawidłowym procesie trawienia!
Liść bobrka poprawia trawienie, dzięki czemu zwiększa wchłanialność składników odżywczych.
Liść mięty działa przeciwskurczowo, pobudza czynność wydzielniczą żołądka – zbawienna przy problemach trawiennych i uczuciu pełności po posiłku. Ale uwaga! Obniża ciśnienie dolnego zwieracza przełyku!
Liść prawoślazu jest ceniony ze względu na swoje działanie osłaniające – powleka błony śluzowe żołądka, dzięki czemu łagodzi podrażnienia i uszkodzenia nabłonka. Sprawdza się też przy wrzodach i nadkwaśności żołądka.     

Powyższe zioła wraz z korzeniem lukrecji, imbiru i zielem krwawnika są składnikami suplementu w płynie na zgagę, refluks i niestrawność Gastro Herbs. Ponadto w celach złagodzenia niestrawności i ochrony śluzówki żołądka warto przyjmować olej z ziaren czarnuszki. Jeżeli nie odpowiada Ci jego intensywny smak, warto sięgnąć po Olej z czarnuszki Aliness w kapsułkach.

Jak widać, istnieje spory zbiór ziół na refluks. Wiadomo jednak, że poza spożywaniem naparów ziołowych czy stosowaniem suplementów diety należy przestrzegać zasad żywienia, które pozwolą utrzymać dobre samopoczucie.

Jakie zioła na refluks warto wybrać?

Wybierając najlepsze zioła na refluks, należy kierować śię zarówno ich skutecznością potwierdzoną w tradycyjnym stosowaniu, jak i wynikami badań naukowych. Zioła takie jak nagietek, krwawnik, lukrecja DGL, czy prawoślaz działają osłonowo na błonę śluzową przełyku i żołądka, co łagodzi objawy zgagi i podrażnienia. Warto jednak pamiętać, że nie każde zioło sprawdzi się u wszystkich – wybór należy dostosować do indywidualnych potrzeb oraz ewentualnych przeciwwskazań zdrowotnych. Wniknijmy teraz głębiej w działanie wybranych ziół, aby poznać mechanizm ich działania i sprawdzić skuteczność potwierdzoną badaniami laboratoryjnymi.

Nagietek na refluks – łagodzenie objawów dzięki mocy natury  

Nagietek lekarski (Calendula officinalis) wykazuje w badaniach przedklinicznych (na zwierzętach i in vitro) właściwości przeciwzapalne, osłaniające i gastroprotekcyjne wobec błon śluzowych przewodu pokarmowego (3), co może przekładać się na łagodzenie dolegliwości. Brakuje jednak badań klinicznych potwierdzających skuteczność nagietka w leczeniu objawów refluksu (GERD), dlatego należy traktować go jako wsparcie, a nie zamiennik zaleceń lekarskich

Krwawnik na refluks – skuteczność sprawdzona przez pokolenia 

Krwawnik pospolity (Achillea millefolium) od dawna jest stosowany jako środek wspomagający trawienie i łagodzący bóle brzucha. W kontekście refluksu może działać rozkurczowo, przeciwzapalnie i osłaniająco na błony śluzowe: przegląd etnobotaniczny z Iranu (4) wskazuje, że Achillea millefolium bywa tradycyjnie używana do leczenia zgagi / uczucia pieczenia w przełyku w różnych regionach. 

Badania nad standaryzowanym ekstraktem z krwawnika (Achillea millefolium) wskazują, że roślina ta może wpływać na motorykę żołądka. W eksperymentach na ludzkiej i mysiej tkance żołądka (5) ekstrakt powodował skurcz części przedodźwiernikowej. W modelach zwierzęcych stwierdzono również, że krwawnik przyspiesza opróżnianie żołądka, zwłaszcza w warunkach zaburzonej motoryki. Wyniki te mogą stanowić farmakologiczne uzasadnienie tradycyjnego stosowania krwawnika w niestrawności i problemach trawiennych.

Najskuteczniejsze zioła na refluks

W leczeniu refluksu nie wszystkie rośliny działają równie skutecznie – część z nich ma lepsze udokumentowanie naukowe i tradycyjne zastosowanie. Poniżej przedstawiono zioła, których działanie zostało opisane w badaniach przedklinicznych i klinicznych, uszeregowane według najlepiej poznanych właściwości ochronnych dla przewodu pokarmowego:
1. Lukrecja DGL (deglicyryzowana) – zmniejsza objawy zgagi, wspiera gojenie nadżerek i działa przeciwwrzodowo. W badaniach klinicznych wykazano jej skuteczność w redukcji dolegliwości refluksowych (6)
2. Prawoślaz lekarski - powleka błony śluzowe przełyku i żołądka, chroniąc przed podrażnieniami i łagodząc objawy refluksu.(7)

Jak stosować zioła na refluks, by osiągnąć najlepsze rezultaty

Regularność i odpowiednie dawkowanie to klucz do skuteczności fitoterapii. Pojedyncza filiżanka naparu raczej nie przyniesie zauważalnych efektów – zioła działają stopniowo, dlatego ważna jest systematyczność oraz stosowanie ich zgodnie z zaleceniami.

Napary i odwary
Nagietek, krwawnik, prawoślaz – 1 łyżkę suszu zalać szklanką wrzątku, przykryć i parzyć 10–15 minut. Taki napar można pić 1–2 razy dziennie, najlepiej po posiłkach. W przypadku prawoślazu często stosuje się również macerat na zimno – susz zalewa się wodą w temperaturze pokojowej i odstawia na kilka godzin, co pozwala lepiej uwolnić śluzy roślinne o działaniu osłaniającym.

Preparaty standaryzowane
Lukrecja DGL (deglicyryzowana) – najczęściej dostępna w tabletkach do ssania. Typowa dawka to 380–400 mg 20–30 minut przed posiłkiem. Dzięki usunięciu glicyryzyny jest bezpieczniejsza dla osób z nadciśnieniem, ale nadal może wchodzić w interakcje z lekami – warto skonsultować jej stosowanie z lekarzem.

Formy płynne i mieszanki ziołowe
Na rynku dostępne są także gotowe syropy i płyny ziołowe zawierające mieszanki (np. lukrecję, krwawnik, imbir i prawoślaz). Tego typu preparaty zwykle stosuje się kilka razy dziennie w dawce łyżeczki lub łyżki rozcieńczonej w wodzie.

Olej z czarnuszki bywa stosowany jako wsparcie ochrony błony śluzowej żołądka – można przyjmować go bezpośrednio lub w kapsułkach.

Zasady wspomagające skuteczność

Możliwe skutki uboczne ziół na refluks

Choć zioła na refluks są uznawane za naturalne i zazwyczaj dobrze tolerowane, nie są całkowicie wolne od działań niepożądanych. W zależności od dawki, formy preparatu i indywidualnej wrażliwości mogą wystąpić reakcje alergiczne, problemy żołądkowo-jelitowe czy interakcje z lekami (np. przeciwzakrzepowymi lub obniżającymi ciśnienie). Dlatego przed rozpoczęciem kuracji warto znać możliwe skutki uboczne oraz skonsultować się z lekarzem w przypadku chorób przewlekłych lub stosowania leków na receptę.

Ostrzeżenia i przeciwwskazania do stosowania ziół na refluks

Zioła mogą skutecznie wspierać terapię refluksu, jednak nie zawsze są w pełni bezpieczne. Ich działanie, choć naturalne, może wchodzić w interakcje z lekami lub nasilać objawy niektórych chorób przewlekłych - poznaj sytuacje, w których stosowanie ziół może być niewskazane lub wymagać szczególnej ostrożności:

Dieta przy refluksie – czego unikać?

Jakie zioła na refluks warto stosować już wiemy, teraz warto przyjrzeć się innym zaleceniom, które wyciszą dokuczliwe objawy refluksu. Na pewno pomoże rezygnacja z produktów spożywczych, które nasilają dolegliwości.

U osób chorujących na refluks po posiłku często następuje nasilenie się zgagi, szczególnie jeśli potrawy zawierały ostre przyprawy, owoce lub soki cytrusowe. Ponadto jeszcze alkohol i kawa może wywołać napad zgagi, ale to nawet u osób zdrowych!

Jakie produkty i dlaczego mogą wzmagać objawy refluksu?
- owoce cytrusowe i ostre przyprawy – stymulują receptory nerwów czuciowych w zmienionej zapalnie błonie śluzowej powodując powstanie uczucia bólu lub zgagi,
- kawa, kofeina  -  silnie stymulują wydzielanie kwasu solnego w żołądku. U chorych ze zmniejszonym napięciem dolnego zwieracza przełyku kwas jest zarzucany zwrotnie do przełyku wywierając działanie drażniące na śluzówkę przełyku,
- wyroby czekoladowe obniżają ciśnienie dolnego zwieracza przełyku i opóźniają opróżnianie żołądka,
- alkohol - zmniejsza napięcie dolnego zwieracza przełyku. Ponadto etanol silnie stymuluje wydzielanie kwasu żołądkowego i upośledza motorykę przełykową– ma więc potrójnie niekorzystne działanie, dlatego bywa przyczyną zgagi nawet u osób zdrowych.
- tłuste potrawy również obniżają napięcie dolnego zwieracza przełyku i dłużej zalegają w żołądku.

Zioła już mamy, zalecenia dietetyczne przy refluksie też są znane. A teraz przeanalizuj podstawową kwestię: czy zachowujesz podstawowe zasady higienicznego i zdrowego spożywania posiłków?
1. Czy zdajesz sobie sprawę, że picie tuż przed jedzeniem, w trakcie posiłku i tuż po wpływa negatywnie na proces trawienia? Przyjmowany płyn rozrzedza sok żołądkowy, którego odpowiednie stężenie jest niezbędne do pierwszego etapu trawienia. Jeśli go rozcieńczysz, trawienie nie będzie tak skuteczne a treści dłużej będą zalegać w żołądku?! Optymalnym rozwiązaniem jest picie napojów 2 godziny przed posiłkiem lub 2 godziny po jedzeniu (a najlepiej 3h!).

2. Ile razy żujesz jeden kęs? Pospieszne jedzenie i połykanie słabo pogryzionego jedzenia pogarsza i wydłuża trawienie. I jedzenie znów zalega w żołądku... Zrób test: każdy kęs przeżuj 20 razy i zobaczysz, w jakiej postaci pokarm dostanie się do przełyku i dalej do żołądka...

Jeśli wiesz, że nie postępujesz zgodnie z tymi dwoma zasadami, sprawdź swój żołądek - dostosuj się do nich na pewien czas i zobaczysz, że proces trawienny przebiega sprawniej.

Choroba refluksowa – kiedy odwiedzić lekarza

Zioła i dieta mogą złagodzić objawy refluksu, ale nie zastąpią konsultacji medycznej. Natychmiastowa wizyta u lekarza jest konieczna, jeśli występują:

Podsumowanie:
Refluks żołądkowo-przełykowy to dolegliwość, której objawy można skutecznie łagodzić nie tylko poprzez leczenie farmakologiczne, ale również dzięki naturalnym metodom. Zioła takie jak lukrecja DGL, prawoślaz, nagietek czy krwawnik mogą wspierać regenerację i ochronę błon śluzowych, zmniejszając uczucie zgagi i dyskomfortu. Warto jednak pamiętać, że ich działanie jest najbardziej efektywne, gdy łączy się je ze zmianą stylu życia i właściwą dietą. Niezależnie od stosowanych metod, każdy przypadek refluksu wymaga obserwacji – a w razie nasilonych lub alarmujących objawów konieczna jest konsultacja lekarska.

📚 Źródła i badania:
1. Tarnowski W., Bielecki K., Refluks żołądkowo-przełykowy, dostęp online: https://www.czytelniamedyczna.pl/2878,refluks-zodkowoprzeykowy.html, 3.03.2023.
2. Ciok J.,  Rola żywienia w chorobie refluksowej żołądkowo-przełykowej, dostęp online: https://www.czytelniamedyczna.pl/1411,rola-zywienia-w-chorobie-refluksowej-zoladkowoprzelykowej.html, 8.03.2023
3. Yoshikawa M, Murakami T, Kishi A, Kageura T, Matsuda H. Medicinal flowers. III. Marigold. (1): hypoglycemic, gastric emptying inhibitory, and gastroprotective principles and new oleanane-type triterpene oligoglycosides, calendasaponins A, B, C, and D, from Egyptian Calendula officinalis. Chem Pharm Bull (Tokyo). 2001 Jul;49(7):863-70. doi: 10.1248/cpb.49.863. PMID: 11456093.
4. Basati GH, Ghanadi P, Shakib P, Hamidi M, Amanolahi-Baharvand P. Heartburn and effective herbal
remedies: A systematic review study in Iranian ethnobotanical documents. J Herbmed Pharmacol. 2021;10(2):149-155. doi: 10.34172/jhp.2021.16.
5. Borrelli F, Romano B, Fasolino I, Tagliatatela-Scafati O, Aprea G, Capasso R, Capasso F, Coppola Bottazzi E, Izzo AA. Prokinetic effect of a standardized yarrow (Achillea millefolium) extract and its constituent choline: studies in the mouse and human stomach. Neurogastroenterol Motil. 2012 Feb;24(2):164-71, e90. doi: 10.1111/j.1365-2982.2011.01827.x. Epub 2011 Dec 12. PMID: 22151891.
6. Komolafe K, Komolafe TR, Crown OO, Ajiboye B, Noubissi F, Ogungbe IV, Graham B. Natural Products in the Management of Gastroesophageal Reflux Disease: Mechanisms, Efficacy, and Future Directions. Nutrients. 2025; 17(6):1069. https://doi.org/10.3390/nu17061069
7. Bonaterra GA, Bronischewski K, Hunold P, Schwarzbach H, Heinrich EU, Fink C, Aziz-Kalbhenn H, Müller J, Kinscherf R. Anti-inflammatory and Anti-oxidative Effects of Phytohustil® and Root Extract of Althaea officinalis L. on Macrophages in vitro. Front Pharmacol. 2020 Mar 17;11:290. doi: 10.3389/fphar.2020.00290. PMID: 32256361; PMCID: PMC7090173.

Data publikacji: 2023-03-08 10:23:55
Data aktualizacji: 2025-09-22 14:01:08